Chengdu, blisko 14 milionowa metropolia, jest stolicą prowincji Syczuan. Słynie z ognistej kuchni i pandy wielkiej, która stała się symbolem Chin. Na obrzeżach miasta wyrosły w ostatnich latach i rosną nadal, wielkie, nowoczesne parki hi-tech, które wielkością można porównać do całych dzielnic dużych polskich miast. Ponad 40 proc. firm z listy Fortune 500 - czyli największych przedsiębiorstw świata - ma tu swoje siedziby lub filie. Takie nazwy jak: IBM, Siemens, Huawei, Lenowo, Dell, Foxconn czy Philips mówią same za siebie. Chiny inwestując w te post-przemysłowe strefy, jak np. Chengdu South Park, w którym dominują firmy z branży zaawansowanych technologii, logistyczne i finansowe, chcą w ten sposób zerwać z wizerunkiem wyłącznie "wielkiej fabryki świata", choć jeszcze długo nią pozostaną.

Nowe strefy charakteryzują się świetną, nowoczesną architekturą, znacznie odbiegającą stylem od tego, co spotkamy w większości miast Państwa Środka (w większości projekty zabudowy nowych parków, powstają w renomowanych, światowych pracowniach architektonicznych).

Fabryki i dymiące kominy znikają powoli z pejzażu tutejszych miast, przenoszone daleko na ich obrzeża, a te, których nie zburzono przerabia się na lofty, galerie sztuki, parki muzyczne, centra handlowe i pasaże restauracyjne. Chodzi, bowiem o to aby przyciągnąć jak najwięcej krajowych i zagranicznych turystów. W Chengdu powstaje właśnie największy, jako samodzielna struktura, budynek świata nazwany Global Center, w którym oprócz hoteli, sal kinowych, centrum handlowego, itp. będzie także zadaszony ciągnący się, uwaga!, prawie pół km park morski z plażą.

Nie brakuje jednak opinii, że skala nowych inwestycji w mieście jest zbyt duża i może się to źle skończyć, jeśli te wielkie obiekty nie będą w stanie na siebie zarobić, nie mówiąc już o przynoszeniu zysków.

Jeśli odwiedzą państwo to chińskie i mało w Polsce znane miasto, to polecam, oprócz zabytków i miejsc opisanych we wszystkich przewodnikach, zobaczyć, ze względu na znakomitą architekturę i dużo dużo wspaniałej, zadbanej zielini parki przemysłowe, takie jak wspomniany Chengdu South Park oraz Tianfu Software Park, wybrać się do odrestaurowanego kwartału miasta z dziesiątkami świetnie zaaranżowanych barów i restauracji z ostrą syczuańską kuchnią zwanego Kuan Zhai Alley, zobaczyć kosmopolityczny Chengdu Music Park, słynący z muzycznych lokali, powstały w obiektach po starej fabryce telewizorów i, jeśli czas pozwoli, odwiedzić koniecznie rezerwat pand, znajdujący się w mieście Du Jiangyan, niedaleko od Chengdu. W tym ostatnim przypadku, trzeba jednak w miejscowym biurze podróży dowiedzieć się o wycieczkę do tego miejsca, bowiem ruch turystyczny jest w nim bardzo ograniczony, aby pandy miały spokój. Dodam, że te sympatyczne i bardzo rzadkie zwierzęta można też zobaczyć w pekińskim ZOO, choć to jednak już nie to samo.

Szendżen – tu zaczął się chiński eksperyment z wolnym rynkiem, który trwa do dziś.

Zaledwie 33 lata temu Szendżen był niewielkim, peryferyjnym miastem (obecnie liczy ponad 13 mln mieszkańców). Otrzymał jednak swą niepowtarzalną szansę, którą świetnie wykorzystał. To właśnie tutaj utworzono w 1979 roku pierwszą w Chinach specjalną strefę ekonomiczną, aby przekonać się po latach nieudanych eksperymentów polityczno-gospodarczych, jak będzie działać wolny rynek w komunistycznym wydaniu?

Efekty przyszły nadspodziewanie szybko i przerosły najśmielsze oczekiwania samych pomysłodawców strefy, z ówczesnym przywódcą kraju Deng Xiaopingiem na czele. Dlatego postanowiono, że wzorem Szendżenu, cała ChRL stanie się jedną, wielką wolną strefą ekonomiczną, co po ponad 30 latach uczyniło z Państwa Środka drugą gospodarką na świecie. Jeśli Chiny określamy mianem "fabryki świata", to Szendżen był w pierwszym okresie po utworzeniu strefy, jej główną siłą napędową. Miasto rosło razem z chińską gospodarką i aż trudno uwierzyć, że w tak krótkim czasie, dosłownie „w szczerym polu”, zbudowano tak potężną metropolię.

Obecnie liczy ona około 13 mln mieszkańców i należy do najszybciej "rosnących" ekonomicznie nie tylko w Chinach, ale i na świecie. To tu powstało wiele chińskich przedsiębiorstw, dziś powszechnie znanych. Wystarczy choćby wymienić Huawei, czy ZTE, które produkują m.in. tablety z ekranami dotykowymi i smartfony podbijające rynki mobilnej elektroniki użytkowej na świecie.

Sami Chińczycy także uważają, że jeśli coś wyprodukowano w Szendżenie, to jest dobrej jakości, choć bywa z tym różnie. Stworzono warunki, aby do miasta przyciągnąć jak najwięcej zagranicznych inwestorów i kapitału, co zaowocowało tym, że obecnie 180 z 500 największych przedsiębiorstw globu ma tu swoje filie, a na każdy z pięciu telefonów komórkowych sprzedawanych na świecie, jeden wyprodukowany jest właśnie w Szendżenie.

Miasto w ostatnich latach bardzo się zmienia, bo nie chce być już utożsamiane wyłącznie z wielką fabryką wszelakich dóbr, choć to właśnie zbudowało jego siłę ekonomiczną.

Mocno postawiono w ostatnich latach na branże, które wyznaczają kierunki rozwoju nowoczesnych gospodarek, czyli IT, hi-tech, finanse, logistykę, przemysł kulturalny i turystykę. W 2008 roku UNESCO zaliczyło Szendżen do najbardziej kreatywnych miast na świecie. Ma ono ambicje stać się nie tylko chińską, ale i międzynarodową stolicą dizajnu, w czym pomaga świadoma polityka przyciągania właśnie tutaj przedsiębiorstw z tejże branży i organizowanie licznych międzynarodowych imprez i targów poświęconych tej tematyce.

W mieście działa obecnie 6 tys. firm zajmujących się dizajnem, dających zatrudnienie 60 tys. ludzi. Branża ta tworzy już 7,1 proc. wartości PKB miasta. Szendżen chce też zarabiać na turystyce, ale ponieważ jest bardzo młody i nie ma wielu zabytków mogących przyciągnąć krajowych jak i zagranicznych gości, musi zaproponować im coś w zamian. Bardzo rozwija się turystyczna infrastruktura wokół zatoki i sztucznego jeziora o nazwie Oct Happy Bay. Jest to jednocześnie plac publiczny i strefa rekreacyjna z piaszczystą plażą. Powstają wokół hotele, restauracje, kluby muzyczne, kina, galerie i handlowe pasaże.

To, co od razu urzeka tuż po przybyciu do miasta, to obecna wszędzie bujna, tropikalna roślinność z wysokimi na kilkanaście metrów palmami. To zasługa ciepłego i wilgotnego klimatu. Należy też dodać, że metropolia jest bardzo czysta, także w dzielnicach peryferyjnych i uboższych, czego nie da się, niestety, powiedzieć o wielu innych chińskich miastach, ze stolicą Pekinem włącznie.

Z miejsc, które trzeba odwiedzić będąc w Szendżenie polecam wybranie się nad wspomnianą Oct Happy Bay i obejrzenie, przy okazji, organizowanego wieczorami nad jeziorem spektaklu z wykorzystaniem efektów dźwiękowych, laserów, mgły wodnej i sztucznych ogni. Zwłaszcza Chińczycy uwielbiają tego typu show, ale rzeczywiście robi on spore wrażenie. Jeśli, więc chcemy poznać Chiny, nie tylko te historyczne - to Szendżen będzie dobrym wyborem. Warto przy okazji dodać, że miastem partnerskim Szendżenu jest stolica Wielkopolski, Poznań.

Adam Kaliński